Viagra (sildenafil) jest u większości mężczyzn dobrze tolerowana, a jej typowe skutki uboczne to ból głowy, zaczerwienienie twarzy, niestrawność, zatkany nos, zawroty głowy i przejściowe zmiany widzenia. Poważne działania, takie jak bolesna, przedłużona erekcja czy nagła utrata wzroku lub słuchu, zdarzają się rzadko. Najważniejsze przeciwwskazanie to azotany, na przykład nitrogliceryna, i inne donory tlenku azotu, bo razem z sildenafilem mogą groźnie obniżyć ciśnienie.
Najczęstsze skutki uboczne
Większość dolegliwości wynika z rozszerzenia naczyń. Zwykle są łagodne lub umiarkowane i mijają razem z wygasaniem działania leku:
- ból głowy, zgłaszany najczęściej;
- zaczerwienienie twarzy i uczucie gorąca;
- niestrawność i nudności;
- zatkany nos;
- zawroty głowy;
- zmiany widzenia: niebieskawe lub inne zabarwienie obrazu, nieostre widzenie, nadwrażliwość na światło.
Rzadziej pojawiają się kołatanie serca, przyspieszone tętno, bóle mięśni, suchość lub podrażnienie oczu i krwawienie z nosa. Jeśli kręci ci się w głowie przy wstawaniu, usiądź lub połóż się; to może być spadek ciśnienia, także z powodu interakcji. Przy zawrotach albo niebieskawym zabarwieniu obrazu nie siadaj za kierownicę, dopóki objawy nie miną. Ból głowy czy zatkany nos, które wracają przy każdej tabletce, warto zgłosić przy kolejnej konsultacji.
Ulotka opisuje częstość działań niepożądanych stałymi kategoriami: „bardzo często” to co najmniej 1 na 10 osób, „często” od 1 na 100 do mniej niż 1 na 10, „niezbyt często” od 1 na 1000 do mniej niż 1 na 100, a „rzadko” od 1 na 10 000 do mniej niż 1 na 1000.
Objawy, przy których dzwonisz pod 112
- erekcja trwająca ponad 4 godziny, zwłaszcza bolesna (priapizm), bo grozi trwałym uszkodzeniem prącia;
- nagłe pogorszenie lub utrata widzenia w jednym albo obu oczach, co może oznaczać zaburzenie ukrwienia nerwu wzrokowego;
- nagłe pogorszenie lub utrata słuchu, czasem z szumem w uszach i zawrotami głowy;
- ból w klatce piersiowej w trakcie seksu lub po nim; przerwij wtedy aktywność;
- omdlenie lub silny spadek ciśnienia;
- obrzęk twarzy, warg lub gardła, duszność, rozległa wysypka, czyli objawy ciężkiej alergii.
Ratownikom lub personelowi SOR powiedz, że przyjąłeś sildenafil i o której, oraz jakie inne leki bierzesz. Od tego zależy, czy wolno podać azotan.
Kiedy Viagry się nie stosuje
- azotany (nitrogliceryna, także doraźna, diazotan izosorbidu) i inne donory tlenku azotu, w tym azotyn amylu, czyli „poppersy”;
- riocyguat, lek stosowany w nadciśnieniu płucnym;
- niskie ciśnienie tętnicze;
- ciężka niewydolność wątroby;
- przebyta utrata wzroku w jednym oku z powodu niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego (NAION);
- dziedziczne choroby siatkówki, na przykład barwnikowe zwyrodnienie siatkówki;
- uczulenie na sildenafil lub którąkolwiek substancję pomocniczą.
Po niedawnym zawale lub udarze, przy niestabilnej dławicy piersiowej i ciężkiej niewydolności serca zarówno seks, jak i lek mogą być niewskazane, dlatego najpierw potrzebna jest ocena kardiologiczna.
Sytuacje, w których dawkę i decyzję trzeba dopasować
Alfa-blokery, przepisywane na prostatę lub ciśnienie, mogą razem z sildenafilem obniżyć ciśnienie, więc lekarz decyduje, czy i jak je łączyć. Silne inhibitory CYP3A4, takie jak rytonawir, niektóre leki przeciwgrzybicze i antybiotyki makrolidowe, podnoszą stężenie sildenafilu i mogą wymagać zmiany planu leczenia.
Skrzywienie prącia, niedokrwistość sierpowatokrwinkowa, szpiczak i białaczka zwiększają ryzyko priapizmu. Zaburzenia krzepnięcia i czynna choroba wrzodowa również wymagają indywidualnej oceny. Sildenafilu nie łączy się też z innymi inhibitorami PDE5 ani innymi lekami na erekcję bez decyzji lekarza.
Alkohol, grejpfrut i pozostałe interakcje
Alkohol nasila spadek ciśnienia i zawroty głowy, a przy tym sam osłabia erekcję. Sok grejpfrutowy może nieznacznie podwyższać stężenie leku. Znaczenie mają też leki przeciwwirusowe, przeciwgrzybicze, niektóre antybiotyki i leki obniżające ciśnienie. Substancje pomocnicze i sposób przyjmowania różnią się między preparatami, co opisujemy w tekście Viagra: postacie produktu.
Czy Viagra jest szkodliwa?
U mężczyzny bez przeciwwskazań, który przyjmuje lek zgodnie z zaleceniami, ryzyko poważnych działań niepożądanych jest niewielkie. Ta sama tabletka bywa jednak groźna dla kogoś, kto bierze azotany albo ma niestabilną chorobę serca. Bezpieczeństwo zależy więc od połączenia leku, pacjenta, jego chorób i pozostałych preparatów. Pamiętaj też, że zaburzenia erekcji bywają wczesnym sygnałem chorób naczyń, cukrzycy, nadciśnienia lub zaburzeń hormonalnych: lek łagodzi objaw, ale nie wyjaśnia jego przyczyny. Inne substancje z tej grupy opisujemy w dziale Leki.
Pytania i odpowiedzi
Jak długo utrzymują się skutki uboczne?
Zwykle tyle, ile działa lek. Okres półtrwania sildenafilu wynosi około 3–5 godzin, a po każdym takim okresie ilość leku w organizmie spada o połowę (1/2). Przy okresie półtrwania 4 godzin po 8 godzinach zostaje więc mniej więcej 1/4. To uproszczenie, a nie dokładny przebieg u każdej osoby.
Czy Viagrę można brać przy nadciśnieniu?
Samo nadciśnienie zwykle nie wyklucza leczenia. Liczy się to, jakie leki na ciśnienie przyjmujesz, zwłaszcza czy są wśród nich alfa-blokery, oraz stan serca. Leków na serce i ciśnienie nie odstawia się samemu, żeby „zrobić miejsce” dla Viagry.
Czy Viagra uzależnia?
Sildenafil nie wywołuje uzależnienia fizycznego. U niektórych mężczyzn pojawia się za to obawa przed seksem bez tabletki i o tym warto porozmawiać z seksuologiem.
Krople do oczu, leki na prostatę i nitrogliceryna noszona „na wszelki wypadek” też się liczą, gdy lekarz układa listę twoich leków przed pierwszą tabletką Viagry.
