Tak, sildenafil jest stosowany u mężczyzn z cukrzycą i zaburzeniami erekcji, a sama cukrzyca zwykle go nie wyklucza. Trzeba jednak liczyć się z tym, że u diabetyków działa często słabiej, bo choroba uszkadza naczynia i nerwy, od których zależy wzwód. O tym, czy i w jakiej dawce go przyjmować, decyduje stan serca, ciśnienie, nerki, wzrok i lista innych leków.
Dlaczego cukrzyca tak często odbiera erekcję
Zaburzenia erekcji pojawiają się u mężczyzn z cukrzycą częściej i zwykle wcześniej niż u pozostałych. To nie kwestia charakteru, tylko zmian narastających latami. Wzwód wymaga sprawnego napływu krwi do ciał jamistych i prawidłowych sygnałów nerwowych, a długo podwyższona glukoza uszkadza śródbłonek naczyń i prowadzi do neuropatii.
Do tego dochodzą choroby, które chodzą z cukrzycą w parze: nadciśnienie, zaburzenia lipidowe, otyłość, choroba niedokrwienna serca, niski testosteron, a także palenie i obniżony nastrój. Część leków na nadciśnienie czy przeciwdepresyjnych również osłabia erekcję. Ponieważ kłopoty ze wzwodem potrafią wyprzedzić objawy choroby serca i naczyń, warto je zgłosić lekarzowi rodzinnemu, diabetologowi, urologowi lub andrologowi, a nie tylko szukać tabletki.
Co sildenafil może zrobić, a czego nie
Sildenafil hamuje enzym fosfodiesterazę typu 5, dzięki czemu mięśniówka naczyń prącia łatwiej się rozkurcza i napływa do niego więcej krwi, ale tylko wtedy, gdy jest pobudzenie seksualne. Nie zwiększa popędu, nie leczy cukrzycy i nie cofa uszkodzeń naczyń ani nerwów. Gdy oba te mechanizmy są mocno zaburzone, lek ma po prostu mniej „materiału”, na którym może działać, i stąd słabsza odpowiedź u części diabetyków.
Jeżeli efekt jest niewystarczający, przyczyn szuka się szerzej: w niskim testosteronie, w innych lekach, w czynnikach psychicznych. Czasem lepiej sprawdza się inny inhibitor PDE5 – różnice opisuje porównanie sildenafil vs. tadalafil. Wybór między oryginałem a tańszym zamiennikiem z tą samą substancją nie zmienia działania leku, co wyjaśnia tekst Lek oryginalny czy generyczny: co naprawdę oznacza ta różnica?
Sildenafil nie zmienia poziomu cukru, ale potrafi zmylić
Lek nie wpływa istotnie na stężenie glukozy. Niektóre jego działania niepożądane – zawroty głowy, uderzenia gorąca, kołatanie serca – przypominają jednak objawy hipoglikemii. Jeśli nie wiesz, co się dzieje, najpewniejszą odpowiedź da glukometr lub sensor.
Powikłania cukrzycy, które zmieniają ocenę bezpieczeństwa
Cukrzyca częściej idzie w parze z chorobami serca, nerek i oczu, a każda z nich wpływa na decyzję o leczeniu:
- azotany, na przykład przyjmowane na dławicę, wykluczają sildenafil z powodu ryzyka gwałtownego spadku ciśnienia;
- choroba wieńcowa, przebyty zawał lub udar wymagają oceny kardiologicznej przed leczeniem, bo wysiłek seksualny obciąża serce;
- alfa-blokery stosowane na nadciśnienie lub prostatę mogą nasilać spadek ciśnienia, podobnie jak silne inhibitory enzymu CYP3A4, które podnoszą stężenie sildenafilu;
- retinopatia cukrzycowa lub inne choroby oczu to powód do indywidualnej oceny wzroku, czasem u okulisty, a choroba nerek lub wątroby zmienia eliminację leku i wpływa na dawkę.
Na wizycie przydaje się ostatni wynik HbA1c, zapisy z glukometru, informacja o epizodach hipoglikemii oraz, jeśli są, wyniki badania dna oka, kreatyniny i eGFR. Ból w klatce piersiowej, omdlenie, nagłe pogorszenie wzroku lub słuchu albo erekcja trwająca ponad 4 godziny po przyjęciu leku wymagają wezwania pomocy lub wizyty na SOR.
Inne grupy preparatów stosowanych w zaburzeniach erekcji opisujemy w dziale Leki.
Częste pytania diabetyków
Czy przy cukrzycy można łączyć sildenafil z alkoholem?
Alkohol nasila spadek ciśnienia, a u osób leczonych insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika dodatkowo sprzyja hipoglikemii. Szczegóły w tekście Sildenafil: alkohol i najważniejsze środki ostrożności.
Czy lepsza kontrola cukrzycy poprawi erekcję?
Dobra kontrola glikemii i czynników ryzyka sercowo-naczyniowego służy naczyniom, więc może pomóc. Nie gwarantuje jednak, że problem ustąpi całkowicie.
Czy przy cukrzycy liczy się też psychika?
Tak. Stres, lęk przed kolejnym niepowodzeniem i napięcia w związku nakładają się na zmiany naczyniowe i potrafią osłabić efekt leku, nawet gdy dawka jest dobrana dobrze.
Gdy po sildenafilu pojawią się zawroty głowy i kołatanie serca, pierwszym krokiem u diabetyka jest pomiar glukozy, bo te objawy łatwo pomylić z hipoglikemią.
