Awanafil: przeciwwskazania, interakcje i skutki uboczne

Awanafilu nie wolno łączyć z azotanami ani innymi donorami tlenku azotu, bo takie połączenie grozi gwałtownym spadkiem ciśnienia. Wykluczają go też ciężkie choroby serca, niektóre schorzenia oczu, ciężka niewydolność wątroby lub nerek oraz silne inhibitory enzymu CYP3A4. Najczęstsze działania niepożądane – ból głowy, zaczerwienienie twarzy i zatkany nos – są zwykle łagodne.

Awanafil to inhibitor fosfodiesterazy typu 5 (PDE5) stosowany w zaburzeniach erekcji u dorosłych mężczyzn. Przy pobudzeniu ułatwia napływ krwi do prącia, a bez pobudzenia sam erekcji nie wywoła. Pełny opis substancji znajdziesz na stronie awanafil – substancja czynna. Nie jest przeznaczony dla kobiet ani osób poniżej 18 lat, a wyklucza go także nadwrażliwość na awanafil lub składniki pomocnicze tabletki.

Azotany i poppersy: połączenie, którego nie ma

To przeciwwskazanie bezwzględne. Dotyczy azotanów w każdej postaci – tabletek, sprayu i plastrów z nitrogliceryną stosowaną w bólu w klatce piersiowej – oraz donorów tlenku azotu, w tym azotynu amylu, czyli tak zwanych poppersów. Razem z awanafilem rozszerzają naczynia tak silnie, że ciśnienie może spaść do niebezpiecznego poziomu.

Gdy podanie azotanu staje się konieczne ze wskazań medycznych, od ostatniej dawki awanafilu powinno minąć co najmniej 12 godzin, a pacjent musi pozostawać pod ścisłą obserwacją. Tę decyzję podejmuje personel medyczny, dlatego w nagłej sytuacji trzeba powiedzieć ratownikom, że przyjęto awanafil.

Kiedy serce nie udźwignie wysiłku seksualnego

Seks to dla układu krążenia realny wysiłek, a awanafil dodatkowo obniża ciśnienie. Charakterystyka produktu wyklucza jego stosowanie, gdy:

  • w ciągu ostatnich sześciu miesięcy wystąpił zawał serca, udar lub groźne zaburzenia rytmu;
  • występuje niestabilna dławica piersiowa albo dławica pojawiająca się podczas stosunku;
  • niewydolność serca osiąga klasę II lub wyższą według NYHA;
  • ciśnienie spoczynkowe jest niskie, poniżej 90/50 mmHg, albo wysokie, powyżej 170/100 mmHg;
  • lekarz odradza aktywność seksualną ze względu na obciążenie serca.

Wątroba, nerki i wzrok

Awanafil rozkłada wątroba, więc ciężka niewydolność tego narządu (klasa C według Childa-Pugha) wyklucza leczenie. To samo dotyczy ciężkiej niewydolności nerek, zwykle przy klirensie kreatyniny poniżej 30 ml/min.

Z chorób oczu przeciwwskazaniem są dziedziczne zwyrodnienia siatkówki, np. barwnikowe zwyrodnienie siatkówki, oraz utrata wzroku w jednym oku z powodu niezapalnej przedniej niedokrwiennej neuropatii nerwu wzrokowego (NAION). Ta druga sytuacja jest szczególnie ważna, bo inhibitory PDE5 mogą zwiększać ryzyko kolejnego epizodu.

Leki, które podnoszą stężenie awanafilu

Lek jest rozkładany głównie przez wątrobowy enzym CYP3A4. Silne inhibitory tego enzymu – ketokonazol, itrakonazol, klarytromycyna, rytonawir i inne inhibitory proteazy HIV – mogą znacznie zwiększyć stężenie awanafilu, więc łączenie ich jest przeciwwskazane. Umiarkowane inhibitory, takie jak erytromycyna, flukonazol, diltiazem czy werapamil, wymagają ostrożności i decyzji lekarza. Na ten sam enzym działa sok grejpfrutowy.

Osobno trzeba wymienić riocyguat, lek stosowany w nadciśnieniu płucnym: z awanafilem się go nie łączy.

Alfa-blokery, alkohol i druga tabletka na erekcję

Alfa-blokery, przepisywane m.in. przy łagodnym przeroście prostaty, oraz inne leki obniżające ciśnienie mogą razem z awanafilem wywołać zawroty głowy i omdlenia. Nie są one wykluczone, ale wymagają ostrożnego doboru. Alkohol działa w tę samą stronę, więc obfite picie i tabletka to złe połączenie. Nie łączy się też awanafilu z innymi inhibitorami PDE5, np. syldenafilem czy tadalafilem – działania niepożądane, w tym spadek ciśnienia, mogą się wtedy nasilać.

W ofercie awanafil występuje np. jako Avana 100 mg – tabletki z wariantem 100 mg substancji. Moc na opakowaniu nie jest zaleceniem dawki: przy chorobach krążenia czy lekach z listy powyżej dobiera ją lekarz.

Działania niepożądane: co jest typowe, a co alarmujące

Do częstych należą ból głowy, zaczerwienienie twarzy (uderzenia gorąca) i przekrwienie błony śluzowej nosa. Rzadziej pojawiają się zawroty głowy, senność, niestrawność, nudności, ból pleców, kołatanie serca, zmęczenie i niewyraźne widzenie. Zwykle są łagodne; jeśli ból głowy czy zaczerwienienie nawracają i przeszkadzają, można omówić zmianę dawki lub leku. Przy zawrotach głowy po wstaniu najlepiej od razu usiąść lub się położyć.

Pilnej pomocy pod numerem 112 wymagają:

  • ból lub ucisk w klatce piersiowej w trakcie lub po seksie – wtedy nie przyjmuj azotanów i powiedz ratownikom o awanafilu;
  • erekcja trwająca ponad 4 godziny albo bolesna (priapizm);
  • nagłe osłabienie lub utrata wzroku albo słuchu, także z szumem w uszach i zawrotami głowy – wtedy przerwij stosowanie leku;
  • omdlenie, silne zawroty głowy, obrzęk twarzy lub duszność wskazujące na reakcję alergiczną.

Częste pytania o przeciwwskazania awanafilu

Leczę nadciśnienie. Czy to wyklucza awanafil?

Nie automatycznie. Przeciwwskazaniem jest ciśnienie spoczynkowe powyżej 170/100 mmHg, czyli nadciśnienie niekontrolowane. Przy dobrze ustawionym leczeniu liczy się przede wszystkim to, jakie leki przyjmujesz, zwłaszcza alfa-blokery.

Co, jeśli inny lekarz przepisze mi nowy lek?

Powiedz mu, że stosujesz awanafil. Antybiotyk z grupy makrolidów, lek przeciwgrzybiczy czy nowy lek na serce mogą zmienić stężenie awanafilu albo jego wpływ na ciśnienie.

Słabsza erekcja mimo tabletki – czy można wziąć więcej?

Nie na własną rękę. Brak efektu ma różne przyczyny, w tym choroby współistniejące, a większa dawka to także większe ryzyko spadku ciśnienia.

Czy zaburzenia erekcji mogą zdradzać inną chorobę?

Tak. Często towarzyszą chorobom serca i naczyń, cukrzycy lub zaburzeniom hormonalnym, dlatego opłaca się sprawdzić ich przyczynę, a nie tylko leczyć sam objaw.

Karteczka w portfelu z napisem „awanafil” i godziną przyjęcia ułatwi ratownikom decyzję o azotanach, gdyby kiedyś pojawił się ból w klatce piersiowej.